W poszukiwaniu utraconych słów – „kilkanaście” i „kilkadziesiąt” [INTERMEDIATE] [ADVANCED]

Zawsze się dziwię, że w angielskim nie ma tak oczywistych i przydatnych wyrazów. Zamiast mieć po jednym słowie dla każdego z tych pojęć, Anglosasi (a my z nimi) za każdym razem muszą się językowo gimnastykować, by wyrazić tę ideę. Z mojego wpisu dowiesz się, co zrobić, by się przy tej gimnastyce za bardzo nie zmęczyć.

 

 

Przejdźmy od razu do rzeczy i przyjrzyjmy się z bliska tym dwóm zwrotom.

 

 

KILKANAŚCIE

 

 

W przypadku obydwu omawianych dzisiaj wyrazów najlepszym sposobem na tłumaczenie jest użycie odpowiedniej frazy ze słówkiem „dozen”. Jego znaczenie to „tuzin”, z tym że jest ono dużo powszechniejsze w angielskim niż w naszym języku. „Tuzin” brzmi po polsku trochę „oldschoolowo” i raczej nie powiemy czegoś na kształt „Kochanie, kup proszę tuzin jabłek!” Anglicy i Amerykanie nie mają takich oporów i używają tego wyrazu w wielu różnych kontekstach.

 

 

Tutaj jedna ważna uwaga dotycząca wymowy tego słowa. Bardzo często słyszę jak polscy użytkownicy angielskiego wypowiadają „o” w tym wyrazie jako [ou]. Słyszymy wtedy coś jak [ˈdouzen]. Jest to błąd, ponieważ samogłoskę tę powinniśmy wymawiać jako [a], a samo słowo brzmi [ˈdazn].

 

 

Wróćmy do słowa „kilkanaście”. Aby wyrazić tę ilość, wystarczy, że powiesz „około tuzina”. Najczęściej będzie to „a dozen or so”, „about a dozen” lub „around a dozen”. Jeśli nasze „kilkanaście” to więcej niż 12, możemy też użyć „over a dozen”.

 

 

He is the author of a dozen or so novels. (On jest autorem kilkunastu powieści.)

About a dozen people subscribed to my newsletter yesterday. (Kilkanaście osób zapisało się wczoraj na mój newsletter.)

There were around a dozen cars parked in front of the school. (Przed szkołą zaparkowane było kilkanaście samochodów.)

I’ve been to London over a dozen times. (Byłem w Londynie kilkanaście razy.)

 

 

Nie zawsze jest to idealne rozwiązanie, bo sugeruje raczej liczbę bliższą 12 niż znajdującą się pod koniec drugiej dziesiątki (18 czy 19), ale mimo wszystko to w większości przypadków najlepsza opcja.

 

 

A jakie mamy inne możliwości? Lista jest dość obszerna i właściwie moglibyśmy ją wydłużać w nieskończoność, w zależności od stopnia dokładności tego, co chcemy wyrazić. Poniżej kilka przykładów z najpowszechniejszymi opcjami.

 

 

The club hosts between ten and twenty events per year. (W klubie odbywa się kilkanaście imprez rocznie.)

There were about fifteen speakers at the conference. (Podczas konferencji przemawiało kilkanaście osób.)

He’s been doing this job for fifteen or twenty years. (On wykonuje tę pracę od kilkunastu lat.)

I was a member of that organization for ten-odd years. (Byłem członkiem tej organizacji przez kilkanaście lat.)

We spent a fortnight or so in Egypt. (Spędziliśmy w Egipcie kilkanaście dni.)

Their daughter is in her teens. (Ich córka ma kilkanaście lat.)

 

 

Ostatnich dwóch form możesz użyć tylko w konkretnym kontekście. „Fortnight” oznacza dwa tygodnie (=fourteen nights) i wyraz ten stosujemy tylko wtedy, kiedy mówimy o liczbie dni. Z kolei wyrażenie „in one’s teens” dotyczy jedynie wieku.

 

 

 

KILKADZIESIĄT

 

 

 

W tym przypadku również najlepiej posłużyć się słowem „dozen”. Najczęściej będą to wyrażenia „a few dozen”, „several dozen”, lub „a couple of dozen” , czyli dosłownie „kilka tuzinów”. Zwróć uwagę, że – mimo iż mówimy o tuzinach w liczbie mnogiej – w tej formie przy słowie „dozen” nie stosujemy końcówki „s”.  Na przykład:

 

 

A few dozen participants will take part in the conference. (W konferencji weźmie udział kilkudziesięcziu uczestników.)

He has played several dozen games for the Polish national team. (On rozegrał kilkadziesiąt meczów w reprezentacji Polski.)

The Beatles wrote a couple of dozen hit songs. (Bealtlesi napisali kilkadziesiąt przebojów.)

 

 

Jako że, jak wspomniałem, Anglosasi lubią utrudniać sobie i nam życie, mamy również inne opcje. Najpowszechniejsza z nich również zakłada użycie „dozen”, z  tym że słowo to jest tym razem w liczbie mnogiej („dozens”) i stoi za nim przyimek „of”. Dodatkowo, najczęściej poprzedzone jest wyrazem „a few” lub „several”. Wychodzi nam z tego dość długa zbitka, ale takie formy rzeczywiście są używane, szczególnie kiedy jest mowa o odległości lub sumach pieniędzy.

 

 

The governement spends a few dozens of millions of dollars on that every year. (Rząd wydaje na to kilkadziesiąt milionów dolarów rocznie.)

They found out that they had been living just several dozens of kilometres from each other for many years. (Oni dowiedzieli się, że przez wiele lat mieszkali zaledwie kilkadziesiąt kilometrów od siebie.)

 

 

„Dozens” możemy również zastąpić słowem „tens” („dzesiątki”) i stworzyć zwrot podobny do tego powyżej, a więc z „a few/several”, liczbą mnogą („tens”) oraz „of”.

 

 

In this place the ocean is several tens of kilometres deep. (W tym miejscu ocean ma głębokość kilkudziesięciu kilometrów.)

Repairing this damage will cost tens of thousands of pounds. (Naprawienie tych zniszczeń kosztować będzie dziesiątki tysięcy funtów.)

 

 

 

REKAPITULUJĄC

(zawsze chciałem użyć tego słowa 🙂 )

 

 

 

Jak wspomniałem na początku, szukanie jednego uniwersalnego odpowiednika słów „kilkanaście” i „kilkadziesiąt” raczej nie skończy się powodzeniem. Proponuję więc, byś arbitralnie wybrał sobie po jednym ulubionym tłumaczeniu każdego z wyrazów (chyba najlepiej takiego ze słówkiem „dozen”) i wyrobił w sobie automatyzm jego stosowania.

 

 

Bo życie jest zbyt krótkie, by za każdym razem tracić kilkanaście (lub, nie daj Boże, kilkadziesiąt) sekund na poszukiwanie właściwego wyrażenia. 🙂

 

 

Żeby pomóc Ci lepiej to wszystko zapamiętać, przygotowałem krótki teścik. Znajdziesz go na dole strony. Powodzenia!

 

 

 


 

Zachęcam Cię też do subskrybowania mojego cotygodniowego Newslettera (tutaj). Znajdziesz w nim informacje o nowych wpisach oraz wiele przydatnych wskazówek i pomocy językowych. Pamiętaj też o mojej stronie na Facebooku (tu).

 


 

Serdecznie zapraszam Cię też do spróbowania wspólnej nauki ze mną za pomocą mojej autorskiej metody – OPIEKI LEKTORSKIEJ (kliknij, by dowiedzieć się więcej). Jest to system nauki korespondencyjnej, dzięki któremu  możesz robić szybkie postępy bez konieczności umawiania się na spotkania z lektorem. Kiedy się zapiszesz, zostanę Twoim osobistym językowym opiekunem i wspólnie pracować będziemy nad podnoszeniem Twojego poziomu językowego.

 


 

Pamiętaj też o mojej ofercie pogotowia językowego (tutaj), które może Ci pomóc, gdy potrzebujesz szybkiej pomocy z angielskim.

 


 

 

A oto lista innych moich tekstów:

 

 

 

 

A teraz już zapraszam Cię do sprawdzenia swojej wiedzy w teście. Spróbuj poprawnie przetłumaczyć przynajmniej 4 z 6 zdań.